Jednym z najbardziej fascynuj\u0105cych zagadnie\u0144 w teorii politycznej jest przest\u0119pstwo bez ofiar. Niedawno om\u00f3wi\u0142em dwa z nich, prostytucj\u0119 i pornografi\u0119. Radykalne feministki odrzucaj\u0105 ide\u0119, \u017ce s\u0105 bez ofiar, twierdz\u0105c, \u017ce wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z systemow\u0105 degradacj\u0105<\/a> i wyzyskiem<\/a> kobiet przez \u201epatriarchat\u201d. Uwa\u017cam, \u017ce ich stanowisko jest mniej ni\u017c przekonuj\u0105ce, chocia\u017c przyzna\u0142bym, \u017ce obie czynno\u015bci ujawniaj\u0105 braki lub niedoskona\u0142o\u015bci istot ludzkich. Mog\u0105 by\u0107 wadami, ale nie powinny sta\u0107 si\u0119 przest\u0119pstwami, jak przekonywa\u0142<\/a> ponad osiem wiek\u00f3w temu \u015bw. Tomasz z Akwinu. Rz\u0105d powinien pozostawi\u0107 w spokoju na\u0142ogi, kt\u00f3re nie s\u0105 szkodliwe dla innych, i skoncentrowa\u0107 si\u0119 na t\u0142umieniu tych, kt\u00f3re zagra\u017caj\u0105 zwyk\u0142ym obywatelom, takich jak kradzie\u017c i morderstwo. Chcia\u0142bym teraz czerpa\u0107 inspiracj\u0119 z filozofa-\u015bwi\u0119tego w tej samej sprawie, przest\u0119pstw bez ofiar, ale analizuj\u0105c inny przyk\u0142ad, wykorzystanie informacji poufnych. Czy to powinno by\u0107 legalne? Gdzie s\u0105 ofiary?<\/p>\n W Summa Theologiae<\/em> Aquinas kr\u00f3tko omawia s\u0142ynn\u0105 spraw\u0119, kt\u00f3ra jest bezpo\u015brednio zwi\u0105zana z tematem. Zosta\u0142 on pierwotnie wprowadzony przez filozof\u00f3w stoickich, wed\u0142ug rzymskiego prawnika Cycerona w jego ksi\u0105\u017cce O obowi\u0105zkach<\/em> (De Officiis, ksi\u0119ga III, XII\u2013XIII). Na wyspie Rodos panowa\u0142 g\u0142\u00f3d. Kupiec z Aleksandrii przybywa na swoim statku, kt\u00f3ry jest ob\u0142adowany pszenic\u0105. Spodziewa si\u0119, \u017ce na wysp\u0119 b\u0119dzie przybywa\u0107 wi\u0119cej kupc\u00f3w, poniewa\u017c na odleg\u0142ym horyzoncie widzia\u0142 ich \u017cagle. Pytanie brzmi, czy kupiec musi to ujawni\u0107 wyspiarzom. Zdecydowanie pozbawi\u0142oby go to szansy na sprzeda\u017c swojej pszenicy po znacznie wy\u017cszej cenie, ni\u017c mia\u0142oby to miejsce w innym przypadku. W staro\u017cytno\u015bci opinia w tej kwestii by\u0142a podzielona. Diogenes z Babilonu przekonywa\u0142, \u017ce kupiec mia\u0142 obowi\u0105zek informowa\u0107 swoich klient\u00f3w o znanych wadach sprzedawanego przez siebie towaru, ale wolno mu by\u0142o postara\u0107 si\u0119 o jak najwy\u017csz\u0105 cen\u0119. Diogenes poczyni\u0142 pomocne rozr\u00f3\u017cnienie mi\u0119dzy ukrywaniem czego\u015b o dobru przed innymi a niepodejmowaniem inicjatywy informowania ich o czym\u015b, co mog\u0142oby zmieni\u0107 ich ocen\u0119 tego dobra. Kupiec nie zmusza\u0142 wyspiarzy do kupowania swojej pszenicy, zauwa\u017cy\u0142 Diogenes. Robili to tylko wtedy, gdy tego chcieli i potrzebowali. Antypater z Tarsu nie zgodzi\u0142 si\u0119. Kupiec nale\u017ca\u0142 do tej samej wsp\u00f3lnoty moralnej co wyspiarze i dlatego mia\u0142 wobec nich obowi\u0105zek nie wykorzystywa\u0107 sytuacji.<\/p>\n Podczas gdy sam Cyceron zgadza\u0142 si\u0119 z Antypaterem, Tomasz z Akwinu nie zgadza<\/a> si\u0119 z nimi obydwoma (cz\u0119\u015b\u0107 druga cz\u0119\u015bci drugiej, pytanie 77, artyku\u0142 3):<\/p>\n Wady przedmiotu powoduj\u0105, \u017ce przedmiot jest mniej warto\u015bciowy w chwili obecnej, ni\u017c si\u0119 wydaje, podczas gdy w przyk\u0142adzie opisanym w sprzeciwie oczekuje si\u0119, \u017ce przedmiot b\u0119dzie mia\u0142 w przysz\u0142o\u015bci mniejsz\u0105 warto\u015b\u0107 z powodu zbli\u017caj\u0105cego si\u0119 przybycia sprzedawc\u00f3w, o kt\u00f3rych kupuj\u0105cy nic nie wiedz\u0105 . Dlatego sprzedawca, kt\u00f3ry sprzedaje sw\u00f3j przedmiot po cenie, kt\u00f3r\u0105 znajdzie, nie wydaje si\u0119 dzia\u0142a\u0107 wbrew sprawiedliwo\u015bci, je\u015bli nie wyk\u0142ada przysz\u0142o\u015bci. Gdyby jednak wyk\u0142ada\u0142 przysz\u0142o\u015b\u0107 lub obni\u017ca\u0142 cen\u0119, by\u0142by to cz\u0142owiek o obfitszych cnotach \u2014 nawet je\u015bli nie wydaje si\u0119, by by\u0142 do tego zobowi\u0105zany przez \u017c\u0105danie sprawiedliwo\u015bci.<\/p><\/blockquote>\n Tutaj Tomasz z Akwinu wskazuje, \u017ce nie chodzi o oszustwo. Sprzedawca nie sprzedaje wadliwego towaru; nie oszukuje swoich klient\u00f3w, nawet je\u015bli brakuje mu hojno\u015bci. Chocia\u017c \u015bwi\u0119ty filozof nie m\u00f3wi tego wprost, wydaje si\u0119, \u017ce w swojej argumentacji opiera si\u0119 na niepewno\u015bci co do przysz\u0142o\u015bci: podczas gdy kupiec widzia\u0142 na horyzoncie \u017cagle innych statk\u00f3w handlowych, nie mo\u017ce by\u0107 pewien, \u017ce dotr\u0105 one bezpiecznie Rodos. Nie jest zobowi\u0105zany do obni\u017cenia ceny, kt\u00f3r\u0105 inni s\u0105 sk\u0142onni mu zap\u0142aci\u0107, na podstawie wykszta\u0142conych domys\u0142\u00f3w. Innym argumentem, kt\u00f3ry m\u00f3g\u0142by wzmocni\u0107 tez\u0119 Diogenesa i Akwinaty, jest samoposiadanie: je\u015bli ludzie posiadaj\u0105 siebie, to przypuszczalnie posiadaj\u0105 r\u00f3wnie\u017c wiedz\u0119, kt\u00f3r\u0105 nabyli bez naruszania jakichkolwiek zasad moralnych lub prawnych. Do nich i tylko do nich nale\u017cy decyzja, czy ujawni\u0105 to w transakcjach biznesowych z innymi. Co wi\u0119cej, z pewno\u015bci\u0105 wyspiarze nie s\u0105 ofiarami. Kupiec z Aleksandrii jest pierwszym, kt\u00f3ry po g\u0142odzie przywozi im rozpaczliwie potrzebn\u0105 pszenic\u0119. S\u0105 w lepszej sytuacji po transakcji, nawet je\u015bli mogliby by\u0107 w lepszej sytuacji, gdyby wiedzieli to, co wiedzia\u0142 kupiec.<\/p>\n Przyk\u0142ad \u015bw. Tomasza ma bezpo\u015bredni wp\u0142yw na wsp\u00f3\u0142czesne kontrowersje zwi\u0105zane z wykorzystywaniem informacji poufnych na gie\u0142dach. Zazwyczaj dotycz\u0105 inwestora, kt\u00f3ry otrzymuje pewne niepubliczne informacje i dzia\u0142a na ich podstawie, sprzedaj\u0105c akcje w sp\u00f3\u0142ce, kt\u00f3ra wed\u0142ug jego informacji za jaki\u015b czas b\u0119dzie mniej warta lub kupuj\u0105c akcje w sp\u00f3\u0142ce, kt\u00f3ra wed\u0142ug jego informacji b\u0119dzie warta jeszcze. Tak naprawd\u0119 nie krzywdzi nikogo innego, handluj\u0105c w ten spos\u00f3b. Ludzie ca\u0142y czas kupuj\u0105 i sprzedaj\u0105 akcje na podstawie swoich informacji, zasad, preferencji, bada\u0144, przeczu\u0107 i wskaz\u00f3wek, a informacje tego inwestora okaza\u0142y si\u0119 po prostu bardziej wiarygodne ni\u017c informacje innych. Prawd\u0105 jest, \u017ce inni inwestorzy nie osi\u0105gaj\u0105 takiego samego zysku, jaki osi\u0105gn\u0105\u0142 ten konkretny inwestor, ale nie posiadali r\u00f3wnie\u017c tych samych informacji w czasie transakcji. Zazwyczaj nie s\u0105 ani lepsi, ani gorsi przez transakcj\u0119. Trudno straci\u0107 na akcjach, kt\u00f3rych nigdy nie posiada\u0142e\u015b. B\u0119d\u0105c dalekim od krzywdzenia innych, inwestuj\u0105cy insider w rzeczywisto\u015bci zazwyczaj przynosi korzy\u015bci gospodarce, poniewa\u017c przyspiesza niezb\u0119dne korekty cen, zw\u0142aszcza na rynku kapita\u0142owym, i po\u017cyteczn\u0105 restrukturyzacj\u0119 przedsi\u0119biorstw. Rozpoznaje wcze\u015bniej ni\u017c inni, \u017ce niekt\u00f3re firmy s\u0105 albo niedoceniane, albo przeceniane, i dzia\u0142aj\u0105c w tym kierunku zwraca na to uwag\u0119 innych, a posiadane przez niego informacje staj\u0105 si\u0119 publiczne. Jak przekonuj\u0105co wykaza\u0142 Friedrich von Hayek, w porz\u0105dku rynkowym ceny dzia\u0142aj\u0105 jako sygna\u0142y dla ludzi, co maj\u0105 robi\u0107, a im lepiej odzwierciedlaj\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107, tym bardziej wydajny staje si\u0119 system. Na rynku kapita\u0142owym fuzje i przej\u0119cia s\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 procesu odkrywania, w kt\u00f3rym znajduje si\u0119 najbardziej efektywne wykorzystanie i sk\u0142ad kapita\u0142u. To w\u0142a\u015bnie sprawia, \u017ce kapitalizm jest dynamiczny: jest poprawny i innowacyjny.<\/p>\n Oczywi\u015bcie istotne jest, aby informacje wykorzystywane w wykorzystywaniu informacji poufnych by\u0142y otrzymywane zgodnie z prawem i nie wi\u0105za\u0142y si\u0119 z naruszeniem zaufania. Jednym z przyk\u0142ad\u00f3w naruszenia zaufania by\u0142oby, gdyby pracownicy firmy finansowej byli obj\u0119ci umow\u0105 (stosunkiem powierniczym), zgodnie z kt\u00f3r\u0105 wszelkie niepubliczne informacje, kt\u00f3re otrzymuj\u0105, powinny by\u0107 wykorzystywane wy\u0142\u0105cznie na korzy\u015b\u0107 firmy, a nie dla nich samych, podczas gdy pr\u00f3bowaliby obej\u015b\u0107 umow\u0119, pozwalaj\u0105c swoim przyjacio\u0142om lub rodzinie dzia\u0142a\u0107 na podstawie ich informacji. Innym przyk\u0142adem naruszenia zaufania by\u0142oby, gdyby urz\u0119dnik celowo ujawni\u0142 inwestorowi informacje, kt\u00f3re mia\u0142y by\u0107 \u015bci\u015ble poufne, umo\u017cliwiaj\u0105c inwestorowi osi\u0105gni\u0119cie zysku (a by\u0107 mo\u017ce nast\u0119pnie udost\u0119pnienie go urz\u0119dnikowi, np. w op\u0142atach za doradztwo po emerytur\u0119 urz\u0119dnika). Mo\u017cliwe, \u017ce George Soros po prostu dzia\u0142a\u0142 na w\u0142asne przeczucie, kiedy w 1992 roku postawi\u0142 zak\u0142ad przeciwko brytyjskiemu funtowi i rozbi\u0142 Bank of England, zarabiaj\u0105c miliard dolar\u00f3w i wypieraj\u0105c Wielk\u0105 Brytani\u0119 z Europejskiego Mechanizmu Kursowego, ERM. Ale je\u015bli dzia\u0142a\u0142 na podstawie wskaz\u00f3wki z niemieckiego Bundesbanku, \u017ce nie zapewni on nieograniczonego wsparcia p\u0142ynno\u015bci Bankowi Anglii, to jego wykorzystanie informacji poufnych wi\u0105za\u0142o si\u0119 z naruszeniem zaufania niekt\u00f3rych pracownik\u00f3w Bundesbanku.<\/p>\n M\u00f3g\u0142 mie\u0107 miejsce w Islandii przypadek takiego naruszenia zaufania, chocia\u017c z jakiego\u015b powodu nigdy nie zosta\u0142o to zbadane. Pod koniec 2007 roku \u00f3wczesny wiceprzewodnicz\u0105cy Partii Niepodleg\u0142o\u015bci Thorgerdur K. Gunnarsdottir, \u00f3wczesny minister edukacji, wzi\u0105\u0142 udzia\u0142 w poufnym spotkaniu z premierem i gubernatorem Centralnego Banku Islandii, CBI, gdzie gubernator wyrazi\u0142 swoje wielkie obawy, \u017ce sektor bankowy mo\u017ce upa\u015b\u0107. Podczas gdy minister gniewnie protestowa\u0142a na spotkaniu (jak powiedzia\u0142 mi zar\u00f3wno premier, jak i gubernator CBI), ona i jej m\u0105\u017c, starszy mened\u017cer w jednym z bank\u00f3w, na pocz\u0105tku 2008 roku ubiegali si\u0119 i otrzymali zwolnienie z przepis\u00f3w banku posiadanie przez pracownik\u00f3w akcji i opcji zakupu. Umo\u017cliwi\u0142o im to przeniesienie swoich zobowi\u0105za\u0144 do sp\u00f3\u0142ki z ograniczon\u0105 odpowiedzialno\u015bci\u0105, w wyniku czego jej m\u0105\u017c poni\u00f3s\u0142 znacznie mniej strat ni\u017c wi\u0119kszo\u015b\u0107 innych pracownik\u00f3w banku z powodu jego ewentualnej upad\u0142o\u015bci. Ponownie, 30 wrze\u015bnia 2008 r., kiedy gubernator CBI za\u017c\u0105da\u0142 spotkania z rz\u0105dem, informuj\u0105c ministr\u00f3w, \u017ce sektor bankowy bliski za\u0142amania si\u0119, ona i jej m\u0105\u017c sprzedali jeszcze tego samego dnia swoje pozosta\u0142e do dyspozycji akcje w banku. Wydaje si\u0119, \u017ce w obu przypadkach minister dzia\u0142a\u0142a na zasadzie poufnych ostrze\u017ce\u0144, cho\u0107 na jej obron\u0119 mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce s\u0142abo\u015b\u0107 bank\u00f3w by\u0142a powszechnie znana.<\/p>\n Jednym ze sposob\u00f3w na wyja\u015bnienie r\u00f3\u017cnicy mi\u0119dzy wykorzystywaniem informacji poufnych a oszustwami jest przyjrzenie si\u0119 wy\u015bcigom konnym. Mo\u017cesz dzia\u0142a\u0107 na podstawie napiwku, \u017ce dany ko\u0144 wygra w nadchodz\u0105cym wy\u015bcigu, by\u0107 mo\u017ce dlatego, \u017ce kto\u015b zauwa\u017cy\u0142, o ile szybciej mo\u017ce galopowa\u0107 ni\u017c inne konie, albo dlatego, \u017ce kto\u015b wiedzia\u0142, \u017ce to ca\u0142kiem wspania\u0142e zwierz\u0119. Kiedy stawiasz zak\u0142ad na tego konia, jest to wymiana informacji poufnych. Chocia\u017c wygrywasz, a inni gracze przegrywaj\u0105, trudno jest dostrzec, jak im szkodzi\u0142e\u015b. Nie mia\u0142e\u015b obowi\u0105zku ujawniania im swoich informacji niepublicznych. Inaczej jest, je\u015bli spr\u00f3bujesz jako\u015b ustawi\u0107 wy\u015bcig, jak zrobi\u0142 to trener John Straker w s\u0142ynnym opowiadaniu Arthura Conan Doyle’a o Silver Blaze. To by\u0142oby oszustwo, a nie wykorzystywanie informacji poufnych. Szkodzisz innym, kt\u00f3rzy maj\u0105 uzasadnione oczekiwania, \u017ce wy\u015bcig b\u0119dzie sprawiedliwy. Nawiasem m\u00f3wi\u0105c, jest to problem z tzw. shortingiem, kt\u00f3ry pojawi\u0142 si\u0119 na rynkach finansowych w pierwszej dekadzie XXI wieku. Je\u015bli obstawiasz bank, kt\u00f3ry przetrwa, masz \u017cywotny interes w jego upad\u0142o\u015bci, a wtedy pojawia si\u0119 pokusa, aby to osi\u0105gn\u0105\u0107. Islandczycy zaobserwowali,<\/a> jak niekt\u00f3rzy brytyjscy zarz\u0105dzaj\u0105cy funduszami hedgingowymi zrobili to na pocz\u0105tku 2008 r., kiedy zdali sobie spraw\u0119, \u017ce islandzkie banki s\u0105 podatne na zagro\u017cenia, poniewa\u017c wyros\u0142y poza to, co Bank Centralny Islandii i Skarb Pa\u0144stwa mog\u0142yby na w\u0142asne wsparcie, gdyby dosz\u0142o do powa\u017cnego kryzysu kredytowego . To, co zrobili mened\u017cerowie funduszy hedgingowych, to obstawianie zak\u0142ad\u00f3w przeciwko islandzkim bankom i umieszczanie w brytyjskiej prasie historii o ich s\u0142abo\u015bciach. Fakt, \u017ce ich proroctwa w ko\u0144cu si\u0119 spe\u0142ni\u0142y, nie musi oznacza\u0107, \u017ce nie pope\u0142nili oszustwa: mog\u0142y to by\u0107 samospe\u0142niaj\u0105ce si\u0119 proroctwa, powszechne na niestabilnych rynkach finansowych, cz\u0119sto rz\u0105dzonych instynktem stadnym.<\/p>\n Nale\u017cy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce informacje wykorzystywane w transakcjach z wykorzystaniem informacji poufnych nie zawsze s\u0105 pewne. Cz\u0119sto jest to wykszta\u0142cone zgadywanie. Kupiec z Aleksandrii zobaczy\u0142 na horyzoncie \u017cagle innych statk\u00f3w. Ale niespodziewane wzburzone wody mog\u0105 je zniszczy\u0107, zanim dotr\u0105 do Rodos. Dlatego Tomasz z Akwinu uzna\u0142, \u017ce nie jest zobowi\u0105zany do ujawniania wyspiarzom swojej przelotnej obserwacji. Podobnie, w ostatniej chwili zarz\u0105d firmy mo\u017ce nagle zdecydowa\u0107 o nie przejmowaniu innej firmy, nawet je\u015bli by\u0142o to przygotowywane od jakiego\u015b czasu, podczas gdy wtajemniczeni po cichu wykorzystywali swoj\u0105 niepubliczn\u0105 wiedz\u0119 o planie, aby kupi\u0107 akcje innej firmy. Zwr\u00f3\u0107 te\u017c uwag\u0119 na wa\u017cn\u0105 asymetri\u0119 w traktowaniu os\u00f3b wtajemniczonych. Je\u017celi informacja jest tego rodzaju, \u017ce inwestor nie dzia\u0142a na jej podstawie, na przyk\u0142ad, \u017ce nie powinien sprzedawa\u0107 akcji, kt\u00f3re ju\u017c posiada w sp\u00f3\u0142ce lub \u017ce nie powinien kupowa\u0107 akcji w innej sp\u00f3\u0142ce, jest on \u201ewinny\u201d wykorzystuj\u0105cy informacje poufne jako inny inwestor, kt\u00f3ry kupuje lub sprzedaje akcje zgodnie z informacjami niepublicznymi. Ale le\u017cy to w naturze takiego braku dzia\u0142ania, \u017ce nie jest to \u0142atwe do wykrycia przez \u017cadne organy regulacyjne. Nie by\u0142oby nieprawdopodobne za\u0142o\u017cenie, \u017ce by\u0107 mo\u017ce po\u0142owa informacji niepublicznych otrzymywanych przez inwestor\u00f3w by\u0142aby tego rodzaju. Oznacza\u0142oby to, \u017ce tylko po\u0142owa os\u00f3b zaanga\u017cowanych w wykorzystywanie informacji poufnych jest kiedykolwiek wykryta, co wydaje si\u0119 wprowadza\u0107 do procesu dyskrecj\u0119 i arbitralno\u015b\u0107.<\/p>\n W Stanach Zjednoczonych cz\u0119sto m\u00f3wi si\u0119, \u017ce najbardziej znanymi traderami z wykorzystaniem informacji poufnych s\u0105 analityk finansowy Michael Milken i ekspert ds. stylu \u017cycia Martha Stewart. Milken sta\u0142 si\u0119 jednym z najbogatszych ludzi w Ameryce P\u00f3\u0142nocnej jako pionier w emisji obligacji o wysokiej rentowno\u015bci oraz u\u0142atwianiu wykup\u00f3w lewarowanych i wrogich przej\u0119\u0107. W ten spos\u00f3b narobi\u0142 sobie wielu wrog\u00f3w, nie tylko w\u015br\u00f3d tradycyjnych finansist\u00f3w i mened\u017cer\u00f3w z Wall Street, kt\u00f3rzy nagle znale\u017ali si\u0119 w trudnej sytuacji. W rzeczywisto\u015bci obligacje o wysokiej rentowno\u015bci, zwane r\u00f3wnie\u017c obligacjami \u015bmieciowymi, istnia\u0142y na d\u0142ugo przed Milkenem. By\u0142y to obligacje o ni\u017cszym ratingu kredytowym iw konsekwencji p\u0142ac\u0105ce wy\u017csze oprocentowanie ni\u017c obligacje zwyk\u0142e. Wydaje mi si\u0119, \u017ce by\u0142y to to, co w odleg\u0142ej przesz\u0142o\u015bci nazywano po\u017cyczkami lichwiarskimi, po\u017cyczkami o wysokim ryzyku i wysokim oprocentowaniu, co sugeruje, \u017ce niekt\u00f3rym Milken m\u00f3g\u0142 si\u0119 wydawa\u0107 nowoczesn\u0105 wersj\u0105 Shylocka. By\u0142 powszechnie oskar\u017cany o nielegalny handel poufnymi informacjami, podczas gdy, jak na ironi\u0119, jednym z powod\u00f3w jego niepopularno\u015bci by\u0142o to, \u017ce nie by\u0142 osob\u0105 poufn\u0105, ale osob\u0105 postronn\u0105, nie nale\u017c\u0105c\u0105 do establishmentu biznesowego. Komisja Papier\u00f3w Warto\u015bciowych i Gie\u0142d, SEC, narzuci\u0142a swoj\u0105 w\u0142asn\u0105 szerok\u0105 interpretacj\u0119 nielegalnego wykorzystywania informacji poufnych na rynku finansowym i rozpocz\u0119\u0142a \u015bledztwo w sprawie Milkena, podobnie jak ambitny politycznie prokurator Stan\u00f3w Zjednoczonych Po\u0142udniowego Okr\u0119gu Nowego Jorku, Rudolph Giuliani. W 1989 Milken zosta\u0142 oskar\u017cony o 98 zarzut\u00f3w haraczy i oszustw. B\u0119d\u0105c celem surowej taktyki rz\u0105dowej, w tym gro\u017ab\u0105 przeprowadzenia dochodzenia i postawienia w stan oskar\u017cenia jego krewnych, postanowi\u0142 przyzna\u0107 si\u0119 do sze\u015bciu zarzut\u00f3w naruszenia przepis\u00f3w dotycz\u0105cych papier\u00f3w warto\u015bciowych i prawa podatkowego. Zgodzi\u0142 si\u0119 zap\u0142aci\u0107 200 milion\u00f3w dolar\u00f3w grzywny na rzecz SEC i 400 milion\u00f3w dolar\u00f3w inwestorom, a po procesie cywilnym zap\u0142aci\u0142 inwestorom kolejne 500 milion\u00f3w dolar\u00f3w. Milken jednak nigdy nie zosta\u0142 uznany za winnego jakiegokolwiek wykorzystywania informacji poufnych. W \u015bci\u015ble uargumentowanej ksi\u0105\u017cce <\/em>Zwrot: spisek na rzecz zniszczenia Michaela Milkena i jego rewolucji finansowej<\/em><\/a> , profesor z Chicago Daniel Fischel twierdzi, \u017ce pogo\u0144 za Milkenem by\u0142a m\u015bciw\u0105 odpowiedzi\u0105<\/a> establishmentu na jego sukces.<\/p>\n Martha Stewart sta\u0142a si\u0119 bogata dzi\u0119ki swoim umiej\u0119tno\u015bciom projektowania i marketingu produkt\u00f3w domowych, dzi\u0119ki w\u0142asnemu magazynowi i programowi telewizyjnemu. Pod koniec 2001 roku sprzeda\u0142a swoje udzia\u0142y w firmie biofarmaceutycznej po otrzymaniu informacji od swojego brokera, \u017ce dyrektor firmy sprzedaje wszystkie swoje udzia\u0142y w oczekiwaniu niekorzystnego orzeczenia Federalnej Administracji Lek\u00f3w (FDA) w sprawie jednego z jej produkt\u00f3w . Dwa lata p\u00f3\u017aniej Stewart zosta\u0142 oskar\u017cony o oszustwa zwi\u0105zane z papierami warto\u015bciowymi i utrudnianie dzia\u0142ania wymiaru sprawiedliwo\u015bci. W jej przypadku z pewno\u015bci\u0105 sprawdzi\u0142o si\u0119 stare powiedzenie, \u017ce nie liczy si\u0119 przest\u0119pstwo, ale tuszowanie. Zosta\u0142a ostatecznie skazana za utrudnianie dzia\u0142ania wymiaru sprawiedliwo\u015bci, w szczeg\u00f3lno\u015bci sk\u0142adanie fa\u0142szywych zezna\u0144 przed federalnymi \u015bledczymi i skazana na pi\u0119\u0107 miesi\u0119cy wi\u0119zienia i stosunkowo niewielk\u0105 grzywn\u0119. Zauwa\u017c, \u017ce nie zosta\u0142a skazana za wykorzystywanie informacji poufnych. Ale tutaj znowu pojawia si\u0119 pytanie<\/a> , kto zosta\u0142 skrzywdzony jej dzia\u0142aniem na czubku. To, co jest naprawd\u0119 niepokoj\u0105ce, to ogromna si\u0142a przetargowa rz\u0105du, poniewa\u017c nawet je\u015bli nie pope\u0142ni\u0142e\u015b umy\u015blnie \u017cadnego przest\u0119pstwa, mo\u017ce to zrujnowa\u0107 ci \u017cycie.<\/p>\n Przypadek Islandii jest nieco inny. Pod koniec 2008 roku, zaledwie kilka tygodni przed upadkiem banku, sta\u0142y sekretarz w Ministerstwie Finans\u00f3w Baldur Gudlaugsson sprzeda\u0142 udzia\u0142y w jednym z islandzkich bank\u00f3w, kt\u00f3rych nie kupi\u0142, ale otrzyma\u0142 w 2005 roku w wyniku przej\u0119cia linia \u017ceglugowa, w kt\u00f3rej posiada\u0142 udzia\u0142y. Islandzki Urz\u0105d Nadzoru Finansowego, IFSA, zbada\u0142 jego sprzeda\u017c akcji banku, ale poinformowa\u0142 go w maju 2009 r., \u017ce nie znalaz\u0142 podstaw do kontynuowania sprawy. Ale po tym, jak Gudlaugsson odm\u00f3wi\u0142 ust\u0105pienia ze stanowiska sta\u0142ego sekretarza, gdy lewicowy rz\u0105d przej\u0105\u0142 w\u0142adz\u0119 w Islandii, sprawa zosta\u0142a ponownie otwarta, a Gudlaugsson zosta\u0142 postawiony w stan oskar\u017cenia przez specjalnego prokuratora zajmuj\u0105cego si\u0119 sprawami zwi\u0105zanymi z upadkiem banku. W 2012 roku zosta\u0142 skazany za wykorzystywanie informacji poufnych, na dwa lata pozbawienia wolno\u015bci, z czego odsiedzia\u0142 rok. Gudlaugsson powiedzia\u0142 na swoj\u0105 obron\u0119, \u017ce nie potrzebuje \u017cadnych poufnych informacji, aby wiedzie\u0107, co wszyscy w Islandii wiedzieli w tamtym czasie, jesieni\u0105 2008 r., \u017ce banki by\u0142y w powa\u017cnych tarapatach. (Jego obrona by\u0142a bardziej wiarygodna ni\u017c obrona Gunnarsdottira z dw\u00f3ch powod\u00f3w: nie by\u0142o wyj\u0105tku od \u017cadnych zasad, a jesieni\u0105 2008 r. by\u0142o znacznie bardziej oczywiste ni\u017c na pocz\u0105tku roku, \u017ce banki s\u0105 w powa\u017cnych tarapatach). Ale Gudlaugsson by\u0142 \u015bcigany z jeszcze wi\u0119ksz\u0105 gorliwo\u015bci\u0105 ni\u017c Milken i Stewart. Nie tylko \u015bledztwo w jego sprawie zosta\u0142o wznowione bez pojawienia si\u0119 \u017cadnych znacz\u0105cych nowych dowod\u00f3w, ale zosta\u0142 on r\u00f3wnie\u017c skazany za przest\u0119pstwo inne ni\u017c to, o kt\u00f3re zosta\u0142 oskar\u017cony: zgodnie z islandzkim prawem, nietrywialne rozr\u00f3\u017cnienie mi\u0119dzy tymczasowymi i drugorz\u0119dnymi wtajemniczonymi . Gudlaugsson zosta\u0142 oskar\u017cony jako drugorz\u0119dny informator, ale skazany jako tymczasowy informator, zadziwiaj\u0105cy b\u0142\u0105d islandzkiego S\u0105du Najwy\u017cszego. Co wi\u0119cej, cztery lata po jego skazaniu okaza\u0142o si\u0119, \u017ce jeden z s\u0119dzi\u00f3w S\u0105du Najwy\u017cszego w jego sprawie posiada\u0142 du\u017ce akcje w tym samym banku i w przeciwie\u0144stwie do Gudlaugssona nie sprzeda\u0142 ich, a nast\u0119pnie poni\u00f3s\u0142 znaczn\u0105 strat\u0119 w wyniku upadku. Gudlaugsson zosta\u0142 wyra\u017anie pozbawiony prawa<\/a> do rzetelnego procesu s\u0105dowego przez niezawis\u0142y i bezstronny s\u0105d. Tak czy inaczej, wszystkie trzy przypadki pokazuj\u0105, jak niebezpieczna jest kryminalizacja tak niejednoznacznej i nieuchwytnej dzia\u0142alno\u015bci, jak wykorzystywanie informacji poufnych.<\/p>\n Istnieje zatem mocny argument za legalizacj\u0105 wykorzystywania informacji poufnych przy jednoczesnym utrzymaniu jasnych i \u015bci\u015ble egzekwowanych zasad przeciwdzia\u0142aj\u0105cych nadu\u017cyciom zaufania i oszustwom. Korzy\u015bci z wykorzystywania informacji poufnych s\u0105 wi\u0119ksze ni\u017c koszty i zwykle nikt nie jest poszkodowany w tym sensie, \u017ce naruszane s\u0105 jego prawa. Zwykle ludzie nie maj\u0105 prawa do informacji uzyskanych przez innych. Pozostaje jednak interesuj\u0105ce filozoficzne pytanie dotycz\u0105ce moralnej pozycji wykorzystywania informacji poufnych. Czy jest to wyst\u0119pek, kt\u00f3ry po prostu trzeba tolerowa\u0107, jak prostytucja? Nie s\u0105dz\u0119. Zwykle zgadzam si\u0119 z Tomaszem z Akwinu, kt\u00f3ry twierdzi\u0142, \u017ce kupiec z Aleksandrii, kt\u00f3ry nie ujawni\u0142 wyspiarzom z Rodos swoich niepublicznych informacji, nie by\u0142 niesprawiedliwy, chocia\u017c m\u00f3g\u0142 by\u0107 nieszczodry. Ale hojno\u015b\u0107 to tylko jedna z cn\u00f3t. Oszcz\u0119dno\u015b\u0107 to kolejna zaleta: musisz dobrze wykorzysta\u0107 swoje ograniczone zasoby, a jedn\u0105 z nich jest twoja wiedza. Oszcz\u0119dno\u015b\u0107 nie jest oczywi\u015bcie sk\u0105pstwem, co z pewno\u015bci\u0105 jest wad\u0105. Ale zazwyczaj inwestorzy venture capital, przedsi\u0119biorcy i innowatorzy s\u0105 raczej oszcz\u0119dni ni\u017c sk\u0105pi. Potrzebuj\u0105 tylko ka\u017cdego grosza, jaki mog\u0105 oszcz\u0119dzi\u0107, na to, co Joseph Schumpeter przenikliwie nazwa\u0142 tw\u00f3rcz\u0105 destrukcj\u0105 kapitalizmu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Czy tak zwane przest\u0119pstwa bez ofiar powinny by\u0107 prawnie zabronione?… Jednym z najbardziej fascynuj\u0105cych zagadnie\u0144 w teorii politycznej jest przest\u0119pstwo bez ofiar. Niedawno om\u00f3wi\u0142em dwa z nich, prostytucj\u0119 i pornografi\u0119. Radykalne feministki odrzucaj\u0105 ide\u0119, \u017ce s\u0105 bez ofiar, twierdz\u0105c, \u017ce wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z systemow\u0105 degradacj\u0105 i wyzyskiem kobiet przez \u201epatriarchat\u201d. Uwa\u017cam, \u017ce ich stanowisko jest […]<\/p>\n","protected":false},"author":11,"featured_media":1785,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[156],"tags":[],"editorial-positions":[],"regions":[371],"types":[455],"class_list":["post-2438","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-handel-i-ekonomia","regions-usa-pl","types-opinion-pl"],"yoast_head":"\nKupiec z Aleksandrii<\/h2>\n
Nowoczesny Inwestor<\/h2>\n
Wykorzystanie informacji poufnych niekoniecznie jest oszustwem<\/h2>\n
Trzech wi\u0119\u017ani\u00f3w, \u017cadnych przest\u0119pc\u00f3w<\/h2>\n
Czy wykorzystywanie informacji poufnych jest moralnie naganne?<\/h2>\n