fbpx

Dlaczego Parlament Europejski jest ważny?

Polityka - 18 maja, 2024

Oczekuje się, że ponad 370 milionów Europejczyków z 27 krajów UE zagłosuje w dniach 6-9 czerwca, aby wybrać swoich przedstawicieli do nowego Parlamentu Europejskiego. Powszechnie wiadomo, że Parlament Europejski jest jedną z trzech głównych instytucji Unii Europejskiej, obok Rady i Komisji Europejskiej. Wraz z rządami państw członkowskich Parlament Europejski decyduje o kluczowych politykach UE i budżecie UE. W następnej kadencji 2024-2029 w Parlamencie Europejskim zasiądzie 720 posłów, czyli o 15 więcej niż w obecnej kadencji. Oprócz wzniosłego zadania reprezentacji, stanowisko posła do PE wiąże się również z szeregiem znaczących korzyści finansowych. Spoglądając na oświadczenia majątkowe rumuńskich eurodeputowanych, można stwierdzić, że każdy z 33 rumuńskich przedstawicieli otrzymał w ciągu jednego roku od 150 000 do 160 000 euro w postaci diet i dodatków. 29 lutego 2024 r. w rumuńskim rejestrze wyborców zarejestrowanych było 18 940 834 wyborców, o około 700 000 więcej niż liczba wyborców na stałych listach w 2019 r., podczas ostatnich wyborów europejskich. Według danych opublikowanych niedawno przez rumuński urząd wyborczy, spośród 18,9 miliona Rumunów, około 950 000 mieszka i pracuje za granicą.

Parlament Europejski jest jedną z głównych instytucji Unii, odpowiedzialną za przepisy regulujące wspólną politykę europejską i rynek Unii Europejskiej. W następnej kadencji kluczowe polityki określone przez przywódców UE jako priorytety to przejście do zerowej emisji gazów cieplarnianych do 2050 r., polityka przemysłowa mająca na celu utrzymanie konkurencyjności UE w stosunku do Chin i USA, utworzenie unii energetycznej – prowadzącej do niższych cen energii i stabilnych dostaw – oraz unii rynków kapitałowych – pomagającej zmobilizować prywatne pieniądze i zwiększyć zdolności obronne UE.

Rumunia otrzymała trzy razy więcej pieniędzy niż wpłaciła do budżetu UE

Parlament Europejski wraz z rządami krajów członkowskich zadecyduje o przyszłym budżecie Unii Europejskiej na lata 2028-2034. Podczas gdy w obecnym cyklu finansowania budżet ten wynosi 1,1 mld euro, prawie na pewno wzrośnie w następnym okresie, biorąc pod uwagę rozszerzenie na wschód – wraz z włączeniem Ukrainy i Republiki Mołdawii, a także krajów Bałkanów Zachodnich. W przypadku niektórych krajów UE, w tym Rumunii, saldo finansowe netto między wkładem do budżetu UE a alokacją z niego jest dodatnie. Według oficjalnych danych opublikowanych przez rumuńskie Ministerstwo Finansów, Rumunia wniosła 30 mld euro w ciągu 14 lat od przystąpienia do UE, a kwota, która „wróciła” wyniosła 95 mld euro.

Nie należy zapominać o roli Parlamentu Europejskiego w mianowaniu członków Komisji. Chociaż nie jest to sformalizowane w traktacie UE, skład przyszłego organu ustawodawczego będzie miał również wpływ na skład Komisji, ponieważ zwyczajowo szef Komisji pochodzi z grupy politycznej, która zdobyła najwięcej miejsc w nowym Parlamencie podczas wyborów. Z 33 miejscami w Parlamencie Europejskim Rumunia zajmuje szóste miejsce pod względem liczby posłów do PE. Największa liczba mandatów w państwie członkowskim wynosi 96 (Niemcy), a najmniejsza 6 (Cypr, Luksemburg i Malta).

Liczba posłów do Parlamentu Europejskiego wzrasta

Prawo europejskie dopuszcza maksymalnie 750 posłów do PE plus przewodniczącego, ale całkowita liczba miejsc i liczba miejsc przydzielonych każdemu krajowi są ustalane przed każdymi wyborami europejskimi. We wrześniu 2023 r. Parlament Europejski zatwierdził decyzję Rady o zwiększeniu liczby miejsc z 705 do 720 na lata 2024-2029. Podział miejsc opiera się na wielkości populacji państw członkowskich i potrzebie zapewnienia minimalnego poziomu reprezentacji dla małych krajów, w oparciu o zasadę „degresywnej proporcjonalności” zapisaną w Traktacie o Unii Europejskiej. Oznacza to, że podczas gdy mniejsze kraje mają mniej posłów do PE niż większe kraje, te ostatnie reprezentują więcej wyborców. 15 dodatkowych posłów zostanie przydzielonych 12 krajom na następną kadencję: Francja, Hiszpania, Holandia – po dwóch, oraz Polska, Belgia, Austria, Dania, Finlandia, Słowacja, Irlandia, Słowenia i Łotwa – po jednym. 720 eurodeputowanych otrzyma wysokie wynagrodzenie za swoją pracę i możliwość wykonywania swoich obowiązków przedstawicielskich, a także szereg korzyści finansowych, w tym emeryturę.

Ile zarabia MEP i jakie są korzyści?

Wszyscy posłowie do PE otrzymują takie samo wynagrodzenie, które wynosi 38,5% podstawowego wynagrodzenia sędziego Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, zgodnie z ich statutem. Wynagrodzenie to na dzień 1 lipca 2023 r. wynosiło 10 075,18 euro brutto i 7 853,89 euro netto, po odliczeniu podatków UE, ale może się różnić w zależności od systemu podatkowego w każdym państwie członkowskim. Posłowie do PE również otrzymują dodatki. Ogólny dodatek na wydatki wynosi około 5 000 euro miesięcznie, z którego posłowie mogą pokryć koszty wynajmu i wyposażenia pomieszczeń wykorzystywanych do pracy (sprzęt IT, abonament telefoniczny itp.) w biurach parlamentarnych, zarówno w kraju, jak i za granicą. Otrzymują oni również dietę lub dzienną dietę w wysokości 350 euro dziennie, która pokrywa koszty zakwaterowania i wyżywienia za każdy dzień pobytu w Parlamencie Europejskim. Jednocześnie posłowie do PE otrzymują zwrot kosztów podróży na różne oficjalne spotkania na podstawie faktur. Pułapy zostały ustalone na poziomie klasy biznes dla biletów lotniczych i pierwszej klasy dla pociągów oraz 0,58 euro/km dla podróży samochodem do 1000 km. Posłowie do PE, którzy bez odpowiedniego uzasadnienia uczestniczą w mniej niż połowie posiedzeń plenarnych w roku, otrzymują tylko połowę diety, a dzienna dieta jest zmniejszana o połowę, jeśli nie uczestniczą w co najmniej połowie głosowań imiennych na posiedzeniu plenarnym. Dzienna dieta jest również o połowę niższa w przypadku posiedzeń poza UE. Oprócz tych kwot, posłowie do PE otrzymują również pieniądze na opłacenie personelu w swoich biurach, z miesięczną dietą na ten cel. W lipcu 2023 r. wynosiła ona około 29 000 euro. Jednakże, zgodnie ze statutem, nie wolno im zatrudniać krewnych na tych stanowiskach. Kolejnym udogodnieniem jest zwrot dwóch trzecich kosztów leczenia.

Zgodnie ze statutem, posłowie do PE otrzymują również odprawę przejściową na koniec kadencji oraz, po osiągnięciu wieku 63 lat, specjalną emeryturę, która wynosi 3,5% wynagrodzenia za każdy pełny rok sprawowania funkcji i jedną dwunastą wynagrodzenia za każdy dodatkowy pełny miesiąc, ale nie może przekroczyć 70% całości. Zgodnie z ich oświadczeniami majątkowymi, rumuńscy posłowie do PE zadeklarowali około 150 000-160 000 euro wynagrodzenia i dodatków każdego roku podczas ostatniej kadencji.

Kolejna kadencja będzie dziesiątą w Parlamencie Europejskim. Od 1979 roku, kiedy to Europejczycy po raz pierwszy bezpośrednio wybrali swoich przedstawicieli do organów ustawodawczych UE, frekwencja wyborcza stale spadała aż do 2014 roku, kiedy to osiągnęła najniższy w historii poziom 42%. W porównaniu z tym, w ostatnich wyborach europejskich w 2019 r. odnotowano znaczny wzrost frekwencji do 50,6%. Ostatnie sondaże wskazują na dalszy wzrost frekwencji w tym roku. A w Rumunii, gdzie wybory europejskie odbędą się w tym samym czasie, co wybory przedstawicieli administracji lokalnej i okręgowej, sondaże wskazują, że frekwencja wyborcza wyniesie ponad 50%. Istnieją jednak kraje w Unii Europejskiej, w których głosowanie jest obowiązkowe: Belgia, Bułgaria, Grecja i Luksemburg.