Węzeł gordyjski migracji

Wiele osób wyraziło zaniepokojenie długotrwałymi i nasilającymi się problemami spowodowanymi nieustannymi falami migracji z krajów trzecich do Europy, uznając, że powstała sytuacja nie wygląda bynajmniej obiecująco. Jednak wiele innych osób próbowało przekonać obywateli Europy, że te przepływy migracyjne stopniowo zintegrują się ze społeczeństwami europejskimi.

Poważne problemy, z jakimi boryka się tzw. Trzeci Świat, a zwłaszcza Afryka i Azja, wywołały fale migracji w całej Europie, przez co migracja stała się jednym z największych wyzwań, przed jakimi stoją obecnie kraje europejskie.

W szczególności tzw. kraje pierwszej linii, takie jak Grecja, Cypr, Hiszpania i Włochy, borykają się z największą presją migracyjną ze względu na swoje położenie geograficzne, co naraża je na coraz poważniejsze zagrożenie.

Co tak naprawdę wydarzyło się w ostatnich latach w starzejącej się pod względem demograficznym Europie? Jakie są skutki tak zwanej polityki otwartych granic? Co mówią nam niedawne wydarzenia w Hiszpanii oraz powtarzające się starcia na ulicach europejskich miast?

Cóż innego mogłyby te wydarzenia pokazać, jeśli nie to, że polityka otwartych granic sprawiła, iż Europa stała się miejscem o praktycznie niekontrolowanych granicach, a główne ulice naszych miast – arenami.

Kwestia migracji jest przede wszystkim sprawą bezpieczeństwa narodowego, a odpowiednia ochrona granic ma zasadnicze znaczenie dla zachowania suwerenności państw europejskich.

Polityki takie jak obowiązkowe kwoty dotyczące relokacji migrantów między państwami członkowskimi „paraliżują” zatem kraje europejskie, ograniczając uprawnienia ich rządów krajowych. Co więcej, w najmniejszym stopniu nie rozwiązują one problemu przepływów migracyjnych.

W czasach, gdy rośnie liczba przybywających migrantów, Europa stoi również przed ogromnym wyzwaniem: kryzysem demograficznym. Starzenie się społeczeństwa, kurcząca się siła robocza oraz spadające wskaźniki dzietności to charakterystyczne przykłady tendencji przyczyniających się do zmniejszenia ogólnej liczby ludności w Europie.

O jakiej Europie będziemy właściwie mówić za kilka lat? Jak będzie się kształtować liczba ludności w poszczególnych krajach europejskich? Ilu Europejczyków będzie mieszkać w Europie i ilu z nich będzie pochodzić z rodzin imigrantów w trzecim lub czwartym pokoleniu? To proste pytania, na które musimy odpowiedzieć, ale dopiero po ustaleniu, jakiej Europy pragniemy.

Europa o otwartych granicach i nieprzerwanych przepływach migracyjnych? Europa rządzona przez kwoty relokacji migrantów? A może Europa o silnych granicach i państwach, które stawiają na pierwszym miejscu wzmacnianie i dbanie o swoich obywateli?

Koncentracja migrantów w europejskich miastach nie tylko zmienia ich skład demograficzny, ale przyczynia się również do powstawania gett migracyjnych, których mieszkańcy – zamiast dążyć do integracji – mogą wykazywać niechęć do przyswojenia sobie kultury i cywilizacji krajów europejskich. Nie zapominajmy ponadto, że jedynie niewielka część migrantów z powodzeniem zintegrowała się z wartościami państw europejskich.

Polityka migracyjna wymaga czegoś więcej niż tylko zarządzania obecną sytuacją. Niezbędna jest ścisła kontrola granic zewnętrznych Unii Europejskiej, wspierana przez unijne fundusze przeznaczone na budowę barier fizycznych i infrastruktury bezpieczeństwa.

Kolejnym niezbędnym środkiem jest rozszerzenie zakresu stosowania koncepcji „bezpiecznych krajów trzecich”, co ułatwi deportację osób nawet do krajów, z którymi nie mają one żadnych wcześniejszych osobistych powiązań, pod warunkiem że kraje te zostaną uznane za bezpieczne.

Co jednak ważniejsze, kluczową kwestią jest zwalczanie nielegalnej migracji i przemytu ludzi poprzez wprowadzenie surowszych kar dla przestępczych sieci zajmujących się handlem ludźmi. Sieci te nie tylko przemycają tysiące migrantów na terytorium Europy, ale także wykorzystują samych migrantów, „sprzedając” im obietnicę nowego życia w „zamożnej” Europie.

Polityka tolerancji Unii Europejskiej wobec migracji przekształciła się obecnie w politykę współudziału w niezwykle poważnej kwestii, która zmienia – lub wkrótce zmieni – strukturę demograficzną Europy.

Bardziej rygorystyczne kontrole graniczne, przyspieszone procedury azylowe, a przede wszystkim przywrócenie bezpieczeństwa i ochrona granic Europy to tylko niektóre ze środków, które powinny były zostać już wdrożone.

W nieustannie zmieniającym się środowisku międzynarodowym Europa nie może dalej pełnić roli gościnnego wybawcy z otwartymi granicami. Państwa i rządy europejskie mają nadrzędny obowiązek rozwiązania kwestii migracji i przedstawienia rozwiązań, zanim Europa zmieni swoją tożsamość.